Thời gian khô và thời gian đưa vào sử dụng của sàn epoxy

Chủ đầu tư thường hỏi một câu tưởng đơn giản: sơn xong bao lâu thì đi lại được, bao lâu thì cho xe nâng chạy, bao lâu thì dùng hóa chất tẩy rửa. Câu trả lời không phải một con số mà là một chuỗi mốc thời gian khác nhau, và nhầm lẫn giữa các mốc này là nguyên nhân phổ biến khiến sàn mới bị hỏng ngay trong tuần đầu sử dụng. Bài này phân biệt các mốc khô và mốc đưa vào sử dụng của sàn epoxy.

Khô và đóng rắn là hai việc khác nhau

Khô là trạng thái bề mặt không còn dính tay, còn đóng rắn là quá trình phản ứng hóa học bên trong màng sơn hoàn tất và màng sơn đạt đủ độ cứng, độ bám và kháng hóa chất thiết kế. Một màng sơn có thể khô mặt sau vài giờ nhưng vẫn chưa đóng rắn xong, nghĩa là vẫn mềm bên trong và dễ bị trầy, lún hoặc ố khi chịu tải sớm. Mọi mốc thời gian đưa vào sử dụng đều phải tính theo quá trình đóng rắn, không tính theo cảm giác khô mặt.

Các mốc thời gian thường gặp

• Khô mặt: sờ tay không dính. Đây chỉ là mốc để biết có thể đi lại nhẹ nhàng kiểm tra hay chưa, không phải mốc để đưa vào sử dụng.
• Đi bộ nhẹ: mốc cho phép người đi lại bình thường, không kéo lê vật nặng, không để bánh xe tập trung tải.
• Chịu tải nhẹ: mốc cho phép xe đẩy tay, thiết bị nhẹ và hoạt động sản xuất không dùng hóa chất mạnh.
• Chịu tải nặng đầy đủ: mốc cho phép xe nâng, pallet nặng và tải trọng thiết kế. Đây là mốc mà nhiều công trình vi phạm nhất, vì xe nâng thường được đưa vào sớm hơn mốc này.
• Đóng rắn hoàn toàn và kháng hóa chất: mốc cuối cùng, sau đó sàn mới chịu được hóa chất tẩy rửa mạnh, nước nóng và môi trường khắc nghiệt theo thiết kế. Rửa sàn bằng hóa chất mạnh trước mốc này có thể làm ố hoặc mềm màng sơn vĩnh viễn.

Mỗi mốc trên là một khoảng thời gian riêng của từng sản phẩm, ghi trong tài liệu kỹ thuật của nó. Bài viết này không đưa ra bảng giờ chung, vì cùng một loại hệ sơn của các nhà sản xuất khác nhau đã có thời gian đóng rắn khác nhau, và áp sai bảng giờ là cách nhanh nhất để hỏng sàn mới.

Năm yếu tố làm thời gian khô thay đổi

• Nhiệt độ: nhiệt độ thấp làm chậm đóng rắn rõ rệt, nhiệt độ cao làm nhanh hơn. Sàn thi công trong kho lạnh hoặc mùa lạnh cần thời gian chờ dài hơn sàn thi công trong nhà xưởng ấm.
• Độ ẩm không khí và độ ẩm nền: ẩm cao làm chậm khô mặt ở một số hệ và ảnh hưởng tới chất lượng màng sơn, đặc biệt với sơn dung môi.
• Độ dày lớp phủ: lớp càng dày thì lớp ngoài khô trước, lớp trong khô sau. Sờ mặt thấy khô không có nghĩa lớp trong đã đóng rắn.
• Thông gió: thông gió tốt giúp dung môi thoát đều và bề mặt khô đồng đều; không gian kín, tù đọng làm khô mặt chậm và không đều giữa các khu vực.
• Loại hệ sơn: hệ lăn mỏng, hệ tự san dày và hệ gốc nước có nhịp đóng rắn khác nhau. So sánh thời gian chờ của hệ này với hệ khác để ép tiến độ là sai lầm tổ chức, không phải lỗi vật liệu.

Lập kế hoạch bàn giao theo mốc thời gian

Một kế hoạch bàn giao đúng nên chốt trước ngày thi công: ngày nào thi công lớp cuối, ngày nào cho người đi bộ, ngày nào cho xe nhẹ, ngày nào cho xe nâng và ngày nào mới rửa bằng hóa chất. Các mốc này cần ghi rõ trong biên bản bàn giao từng khu vực, vì nhà xưởng lớn thường thi công cuốn chiếu: khu vực thi công trước được đưa vào sử dụng trước, khu vực thi công sau vẫn còn trong thời gian chờ.

Trong thời gian chờ, cần bảo vệ sàn mới: che chắn lối đi, cấm kéo lê pallet, cấm để vật sắc nhọn rơi, và không đặt tải tập trung lên một điểm. Vết lún do tải sớm trên màng sơn chưa đóng rắn xong thường không tự phục hồi, và sửa chữa cục bộ sau đó luôn lộ dấu vết so với sàn nguyên trạng.

Với hệ tự san phẳng như LevelFlow, lớp phủ dày nên thời gian đóng rắn hoàn toàn càng cần tôn trọng, trong khi hệ lăn như RollCoat có lớp mỏng hơn nhưng vẫn phải chờ đủ mốc chịu tải trước khi cho xe nâng hoạt động. Trong cả hai trường hợp, tài liệu kỹ thuật của sản phẩm cụ thể là căn cứ duy nhất cho lịch bàn giao.

Lưu ý: bài viết trình bày khung chung của vật liệu sơn epoxy, không phải thông số riêng của Kadier. Thông số cụ thể của từng hệ sơn chỉ có giá trị khi theo tài liệu kỹ thuật chính thức của sản phẩm đó.

Nhận tư vấn về hệ sơn phù hợp với hiện trạng nền của bạn.

Ảnh minh họa: Pexels / Alexander Ant.