Nghiệm thu đợt cuối là thời điểm chủ đầu tư ký xác nhận công trình đã hoàn thành theo hợp đồng — và cũng là thời điểm gắn với đợt thanh toán cuối cùng. Bài viết này nói về cặp đôi đó: nghiệm thu cái gì, biên bản cần ghi những gì, tồn đọng xử lý ra sao rồi mới thanh toán hết. Góc của bài này khác với bài Nghiệm thu sàn epoxy theo tiêu chí nào? — bài đó trả lời câu hỏi “tiêu chí nghiệm thu là gì”, còn bài này trả lời câu hỏi “nghiệm thu đợt cuối diễn ra như thế nào và đợt cuối được thanh toán khi nào”. Bài viết cũng khác với chủ đề tiến độ thanh toán theo từng mốc thi công: ở đây chỉ nói về mốc cuối cùng, sau nghiệm thu tổng và bàn giao.
Nguyên tắc xuyên suốt: đợt cuối trả sau biên bản nghiệm thu, không trả trước khi ký nghiệm thu. Mọi khoản giữ lại vì tồn đọng — nếu có — đều phải theo thỏa thuận đã ghi trong hợp đồng, không tự đặt ra lúc nghiệm thu. Bài viết không ghi mức giữ lại, thời gian giữ hay bất kỳ con số thanh toán nào của Kadier, vì những nội dung đó thuộc hợp đồng từng dự án. Mức cụ thể theo báo giá / hợp đồng từng dự án.
Nghiệm thu đợt cuối khác nghiệm thu từng phần ra sao
Nghiệm thu từng phần kiểm tra từng lớp, từng phân khu hoặc từng giai đoạn khi thi công đang diễn ra, để phát hiện sai sót sớm khi việc sửa chữa còn khu trú. Nghiệm thu đợt cuối kiểm tra toàn bộ công trình đã hoàn thành, đối chiếu với phạm vi, khối lượng và tiêu chí đã ghi trong hợp đồng, và là căn cứ để bàn giao đưa vào sử dụng. Một phân khu đã nghiệm thu từng phần vẫn có thể phát sinh tồn đọng ở nghiệm thu tổng — ví dụ lệch màu ở ranh giới phân khu, hoặc hư hỏng phát sinh trong thời gian chờ bàn giao — nên nghiệm thu tổng không thể thay bằng việc cộng dồn các biên bản từng phần.
Điều quan trọng là tiêu chí nghiệm thu đợt cuối không được tự đặt mới lúc nghiệm thu. Tiêu chí phải là tiêu chí đã ghi trong hợp đồng và trong TDS của đúng mã sản phẩm từ trước khi thi công. “Nhìn bằng mắt thường thấy đẹp” không phải là tiêu chí nghiệm thu, và cũng không thể dùng cảm nhận để thay thế các phép kiểm tra đã thỏa thuận.
Checklist bốn nhóm kiểm tra ở nghiệm thu đợt cuối
1. Khối lượng
Đo lại diện tích thi công theo đúng cách đo đã thỏa thuận trong hợp đồng: đo theo mặt bằng nào, góc, cột, chân tường và khu vực kỹ thuật tính ra sao, phần thi công lại do lỗi thi công có tính thêm hay không. Khối lượng nghiệm thu là khối lượng đo lại được, không phải diện tích ghi trên bản vẽ ban đầu nếu thực tế thi công có thay đổi đã được xác nhận bằng biên bản.
2. Chất lượng bề mặt
Kiểm tra ngoại quan toàn bộ mặt sàn, độ dày nếu có thiết bị đo, bám dính nếu có thử nghiệm đã thỏa thuận, và các yêu cầu riêng của hệ sơn nếu hợp đồng có ghi — ví dụ yêu cầu chống tĩnh điện với hệ StatGuard. Mỗi hạng mục kiểm tra cần ghi rõ phương pháp kiểm tra, vị trí kiểm tra và kết quả, thay vì chỉ ghi chung “đạt” hay “không đạt”.
3. Hồ sơ
Đối chiếu hồ sơ đi kèm: TDS và SDS của đúng mã sản phẩm, chứng từ CO/CQ theo lô nếu hợp đồng yêu cầu, nhật ký thi công, biên bản nghiệm thu từng phần và các biên bản thay đổi phạm vi nếu có. Hồ sơ thiếu không chỉ là lỗi hành chính — với dự án có kiểm toán hoặc chủ đầu tư nước ngoài, hồ sơ thiếu có thể làm chậm cả đợt thanh toán cuối.
4. Tồn đọng
Lập danh mục tồn đọng đầy đủ: vị trí, mô tả lỗi, mức độ ảnh hưởng và thời hạn khắc phục theo thỏa thuận. Tồn đọng phải được phân loại — tồn đọng phải sửa trước khi bàn giao đưa vào sử dụng, và tồn đọng có thể sửa sau bàn giao trong khi vẫn đưa khu vực không ảnh hưởng vào sử dụng. Cách phân loại này quyết định phần thanh toán nào được giữ lại tới khi khắc phục xong.
Biên bản nghiệm thu cần ghi những gì
- Phạm vi nghiệm thu: toàn bộ công trình hay từng phân khu, kèm mặt bằng và diện tích đo lại.
- Tiêu chí áp dụng: trích đúng tiêu chí trong hợp đồng và TDS, không ghi tiêu chí mới phát sinh lúc nghiệm thu.
- Kết quả kiểm tra từng hạng mục, kèm phương pháp và vị trí kiểm tra.
- Danh mục tồn đọng, phân loại và thời hạn khắc phục theo thỏa thuận.
- Kết luận nghiệm thu: nghiệm thu toàn bộ, nghiệm thu có tồn đọng, hay chưa nghiệm thu — và điều kiện để chuyển sang trạng thái tiếp theo.
- Chữ ký của các bên, ngày nghiệm thu và danh mục hồ sơ kèm theo.
Một biên bản chỉ ghi “đã nghiệm thu, đồng ý thanh toán” mà không có bốn nhóm trên là biên bản yếu: khi phát sinh tranh chấp sau bàn giao, các bên sẽ không còn căn cứ để đối chiếu xem hạng mục nào đã kiểm tra, hạng mục nào chưa, và tồn đọng nào thuộc trách nhiệm của bên nào.
Tồn đọng xử lý thế nào rồi mới thanh toán hết
Trình tự đúng là: lập danh mục tồn đọng, thỏa thuận phương án và thời hạn khắc phục, thi công khắc phục, kiểm tra lại đúng hạng mục tồn đọng đó, rồi mới giải phóng phần thanh toán gắn với tồn đọng đã khắc phục xong. Đợt cuối không nên thanh toán hết khi tồn đọng chưa được kiểm tra lại, và cũng không nên giữ toàn bộ đợt cuối vô thời hạn vì một tồn đọng nhỏ đã có phương án khắc phục rõ ràng — cả hai thái cực đều gây tranh chấp. Điểm cân bằng nằm trong hợp đồng: phần nào giữ, giữ tới khi nào, và điều kiện giải phóng là gì, tất cả phải được ghi trước, không thỏa thuận miệng lúc nghiệm thu.
Khi có tranh chấp nghiệm thu, việc cần làm trước tiên là giữ bằng chứng: ảnh chụp vị trí lỗi có mốc tham chiếu, kết quả đo đạc, biên bản kiểm tra và đối chiếu với hợp đồng cùng TDS. Đừng tự sửa chữa trước khi lập biên bản và chụp bằng chứng, vì sau khi sửa, các bên sẽ khó xác định lỗi ban đầu thuộc về thi công, vật tư hay sử dụng.
Câu hỏi thường gặp
Nghiệm thu đợt cuối có thể ký trước rồi kiểm tra sau được không?
Không nên. Chữ ký trên biên bản nghiệm thu là xác nhận công trình đã hoàn thành theo hợp đồng và là căn cứ thanh toán đợt cuối. Ký trước, kiểm tra sau sẽ đảo ngược trình tự này và làm mất căn cứ khi phát sinh tồn đọng.
Tồn đọng nhỏ có được bàn giao đưa vào sử dụng không?
Tùy phân loại tồn đọng trong biên bản và thỏa thuận của các bên. Tồn đọng không ảnh hưởng tới sử dụng và an toàn có thể bàn giao kèm thời hạn khắc phục; tồn đọng ảnh hưởng tới chất lượng bề mặt, độ dày hoặc yêu cầu chuyên biệt của hệ sơn thì cần khắc phục trước khi bàn giao khu vực đó.
Bảo hành bắt đầu từ khi nào?
Theo điều khoản bảo hành trong hợp đồng đã ký, thường gắn với thời điểm bàn giao sau nghiệm thu. Bài viết này không ghi thời hạn hay phạm vi bảo hành của Kadier; mọi nội dung bảo hành phải đối chiếu đúng hợp đồng của dự án.
Thanh toán đợt cuối cần chứng từ gì kèm theo?
Biên bản nghiệm thu đã ký, bảng khối lượng đo lại, hóa đơn và các chứng từ theo thỏa thuận trong hợp đồng. Nếu hợp đồng yêu cầu hồ sơ chất lượng theo lô, các chứng từ đó cũng cần đầy đủ trước khi giải phóng đợt cuối.
Trước khi thi công, hãy yêu cầu xem trước mẫu biên bản nghiệm thu để biết rõ tiêu chí sẽ áp dụng lúc bàn giao, qua trang báo giá hoặc trang liên hệ. Liên hệ trực tiếp: Hotline/Zalo 0899355489, WeChat wxid_95o54joujyrr12.
Ảnh minh họa: người ký kết tài liệu — minh họa chung cho việc ký biên bản, không phải biên bản thật của Kadier. Ảnh: Alena Darmel / Pexels.

